Wraz z coraz silniejszym naciskiem na zaprzestanie stosowania antybiotyków w żywieniu, probiotyki mogą stanowić nową drogę do utrzymania indyków w dobrym zdrowiu.

    Współczesne systemy utrzymania indyków oparte o antybiotyki jako środek kontroli infekcji Clostridium są wciąż trudne do zastąpienia. Jednak rynek jest wciąż bardziej wymagający i domaga się wycofywania produktów farmaceutycznych i, także ponieważ antybiotyki mogą być podawane tylko na zlecenie weterynaryjne, stosowanie środków alternatywnych staje się coraz bardziej owocną gałęzią doświadczalną.

    Pre- i probiotyki wydają się być logiczną alternatywą dla antybiotyków i promotorów wzrostu, a kluczem powodzenia w ich stosowaniu jest bardzo wczesne rozpoczęcie ich podawania. Wydaje się to sensowne, szczególnie dlatego, że główną funkcją tych produktów jest regulacja profilu mikrobiologicznego przewodu pokarmowego.
    Dobrze wiadomo, że mikroflora przewodu pokarmowego ma ogromny wpływ na zdrowotność całego organizmu i przewód pokarmowy w specyficzny sposób na nią odpowiada immunologicznie i żywieniowo. Niewiele jednak wiadomo o mikroflorze przewodu pokarmowego indyków i współczesna wiedza w zasadzie stanowi ekstrapolację doświadczeń prowadzonych na kurczętach.
    Wiemy, że przewód pokarmowy wyklutych indycząt jest sterylny, następnie postępuje szybka kolonizacja przez drobnoustroje i pierwsze bakterie, jakie pojawiają się, to te obecne w ściółce. Również wiadomo, że typowa mikroflora jelita cienkiego kształtuje się w czasie dwóch tygodni, ale mikroflora jelit ślepych kształtuje się przez ponad 30 dni. Ten fakt jest ważniejszy u indyków niż u kurcząt ze względu na dużo dłuższy okres tuczu stwarzający więcej możliwości modulacji zanim nastąpi zachwianie równowagi zdrowotności przewodu pokarmowego.
 
 
Ekstrapolacja na indyki?
Mikroflora jelit ślepych kurcząt została poddana szerokim doświadczeniom przeprowadzanym za pomocą metodologii opartych o kultury drobnoustrojów i, ostatnio, metody molekularne zastosowane do badań ekologii drobnoustrojów jelit cienkich. Stwierdzono, że większość bakterii jelit ślepych kurcząt to proteobakterie (wśród nich niektóre potencjalnie patogenne enterobakterie), flawobakterie, laktobacillusy, clostridia i bakteroidy. Jednak niewiele wiadomo o roli tych bakterii w przewodzie pokarmowym indyków, chociaż można założyć, że główne grupy bakterii są podobne. Ponadto wiemy z innych badań u zwierząt monogastrycznych, że stosunek laktobacillusów do enterobakterii może być z powodzeniem stosowany jako indeks zdrowotności przewodu pokarmowego. Czy możemy te wyniki ekstrapolować na indyki?
    Pomimo braku tej wiedzy, produkty bioregulujące są obecnie stosowane w żywieniu indyków do utrzymania równowagi flory przewodu pokarmowego poprzez stymulację bakterii kwasu mlekowego, a obniżenie liczby enterobakterii.
    Niektóre ostatnie doświadczenia przeprowadzone z zastosowaniem badań rRNA miały na celu bliższy monitoring aktywności metabolicznej niektórych probiotyków w oparciu o rdzenne bakterie jelit cienkich indycząt. Wyniki wskazują, że probiotyki oparte o szczepy E. feacium wpłynęły na zwiększenie aktywności metabolicznej laktobacillusów i wzrost koncentracji mleczanów, chociaż zmiany w liczbie kolonii bakterii kwasu mlekowego były istotne statystycznie jedynie w 28 dniu życia.
 
Doświadczenie  w Universitat Autonoma de Barcelona
Doświadczenie w Universitat Autonoma de Barcelona przeprowadzono, aby stwierdzić wzrost i zdrowotność przewodu pokarmowego indyczek żywionych z zastosowaniem handlowych probiotyków opartych o sporulujące niekomensalne bakterie (B. toyoi, Toyoceryna). Ptaki podzielono na grupę kontrolną i doświadczalną, która otrzymywała 1 000 ppm probiotyku na tonę paszy. Ptaki wstawiono do doświadczenia po wykluciu. Doświadczenie trwało do 72 dnia ich życia.
    W dwunastnicy i jelitach ślepych oznaczano tradycyjną metodą bakterie kwasu mlekowego i enterobakterie. Stwierdzono, że ptaki żywione z dodatkiem B. toyoi wykazały się wyższą koncentracją bakterii kwasu mlekowego w dwunastnicy i jelitach ślepych w porównaniu do zwierząt kontrolnych w dniach 28 i 72, chociaż wynik był istotny statystycznie jedynie dla dwunastnicy w dniu 72 (rys. 1 i 2).
    W wyniku doświadczenia ptaki żywione probiotykiem wykazały się wyższym stosunkiem laktobacillusów do enterobakterii, co szczególnie znajdowało odbicie w wyższej masie ciała. Po podziale na dwie kategorie różnica była bardziej wyraźna u tych o mniejszej masie ciała, szczególnie podczas pierwszych czterech tygodni życia, a średni przyrost masy ciała okazał się wyższy ze względu na lepsze wykorzystanie paszy u indyków żywionych probiotykiem.
    Można stwierdzić, że wykorzystanie B. toyoi przyniosło korzyść w postaci wyższej wydajności i że efekt bioregulacyjny jest podobny do uzyskiwanego u innych gatunków. U drobiu, a szczególnie u indyków, wzrost bakterii kwasu mlekowego może pomóc w najbardziej powszechnych problemach zdrowotnych układu pokarmowego, które narastają w okresie intensywnego tuczu.
 
Potencjalne problemy  z dawką pokarmową, patogeny
Współczesne problemy są głównie powodowane zmianami w przeznaczeniu ptaków i zmianami stosunku białka do energii w paszy. W konsekwencji potencjalne patogeny mogą nasilić wzrost, hamując przyrosty ptaków, powodując zwiększenie upadków, wyższe koszty leczenia i wynikłe z nich straty ekonomiczne. W szczególności wykorzystanie probiotyków, które wpływają na wzrost bakterii kwasu mlekowego może być brane pod uwagę jako środek redukcji problemów powodowanych przez patogeny, a związanych ze wzrostem clostridium i podobnych bakterii. Wiadomo również, że bakterie kwasu mlekowego mają zdolność produkcji swoistych bakteriocyn, które zabijają clostridia.
    Dodatek B. toyoi do pasz dla kurcząt również wywoływał odpowiedź immunologiczną, co mogłoby pomóc w regulacji wahań zdrowotności przewodu pokarmowego wynikających ze stresu związanego z tuczem indyków.
    Pomimo niekompletnej wiedzy o mikrobiocie indyków, doświadczenia wskazują, że probiotyczne dodatki bakteryjne wpływają korzystnie na wzrost bakterii kwasu mlekowego hamujący nadmierny wzrost drobnoustrojów potencjalnie patogennych. Z dodatkiem B. toyoi wzrost bakterii kwasu mlekowego nastąpił i stwierdzona też została poprawa wykorzystania paszy o 10 procent.
 
 
Artykuł ukazał się  w Poultry International” listopad 2008
 
Tłumaczenie: Agata Piecuch

Tags: antybiotyki , dobrostan indyków , probiotyki